ഒരു ഡോളറിന് 20 ലക്ഷം റിയാൽ: ഇറാനിലെ കറൻസി തകർച്ചയും അതിജീവനവും

ഇറാനിയൻ റിയാലിന്റെ മൂല്യം എക്കാലത്തെയും താഴ്ന്ന നിരക്കിലേക്ക് പതിച്ചതോടെ കടുത്ത സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിലമരുന്ന വിപണി (ചിത്രം പ്രതീകാത്മകം)

ഒരു ഡോളറിന് 20 ലക്ഷം റിയാൽ: ഇറാനിലെ കറൻസി തകർച്ചയും സാധാരണക്കാരുടെ അതിജീവന പോരാട്ടവും

കയ്യിൽ വെറും രണ്ടായിരം ഇന്ത്യൻ രൂപയുമായി ഇറാനിലേക്ക് വിമാനം കയറിയാൽ നിങ്ങൾ അവിടെയൊരു കോടീശ്വരനാണ്. കേൾക്കുമ്പോൾ രസം തോന്നുമെങ്കിലും, ഒരു കപ്പ് ചൂട് ചായയ്ക്കും ഒരു കഷണം ബ്രെഡിനും അര മില്യൺ അഥവാ അഞ്ച് ലക്ഷം റിയാൽ ബില്ല് നൽകേണ്ടി വരുമ്പോഴാണ് ആ കോടീശ്വര പദവിയുടെ ഉള്ളിലെ പൊള്ളത്തരം മനസ്സിലാകുന്നത്. ഇന്ന് ലോകത്ത് ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ കറൻസി എത്രത്തോളം തകർന്നടിയാം എന്നതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഉദാഹരണമായി ഇറാനിയൻ റിയാൽ മാറിയിരിക്കുകയാണ്. ഇറാനിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന ഒരു ഇന്ത്യക്കാരന് പോലും ഈ വലിയ സംഖ്യകൾ ആദ്യം കൗതുകമായി തോന്നാം. എന്നാൽ അവിടെ ജീവിക്കുന്ന സാധാരണക്കാരന് ഓരോ ദിവസവും ഈ വലിയ സംഖ്യകൾ ജീവിതത്തിലെ ഭാരമാണ്.

രാജ്യാന്തര വിപണിയിൽ ഇറാനിയൻ കറൻസിയായ റിയാൽ എക്കാലത്തെയും വലിയ തകർച്ച നേരിടുകയാണ്. സ്വതന്ത്ര വിപണിയിൽ അഥവാ ഫ്രീ മാർക്കറ്റിൽ ഒരു യു എസ് ഡോളറിന്റെ മൂല്യം ഇരുപത് ലക്ഷം റിയാലിനും മുകളിലേക്ക് ഉയർന്നതായി സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധരും രാജ്യാന്തര മാധ്യമങ്ങളും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയുടെ തകർച്ച കേവലം കണക്കുകളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്ന ഒന്നല്ല. അത് അവിടുത്തെ സാധാരണക്കാരായ മനുഷ്യരുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തെ, അവരുടെ അടുക്കളയെ, അവരുടെ കുട്ടികളുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തെ, അവരുടെ വാർദ്ധക്യകാല സമ്പാദ്യത്തെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുന്നുവെന്നത് ലോകം തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്.

എന്താണ് ഇറാനിൽ ഇപ്പോൾ സംഭവിക്കുന്നത്?

വർഷങ്ങളായി തുടരുന്ന സാമ്പത്തിക തടസ്സങ്ങളും ആഗോള രാഷ്ട്രീയ സമ്മർദ്ദങ്ങളുമാണ് ഇറാന്റെ സമ്പദ് വ്യവസ്ഥയെ തകിടം മറിച്ചത്. 2026 ഓഗസ്റ്റിൽ ഇറാന്റെ കറൻസി പുതിയ റെക്കോർഡ് താഴ്ചയിലേക്ക് വീണു. കരിഞ്ചന്തയിലും അൺ ഒഫീഷ്യൽ ട്രാക്കിംഗ് സൈറ്റുകളിലും ഒരു ഡോളറിന് 20,20,000 റിയാൽ വരെയെത്തി വ്യാപാരം നടക്കുന്നു. സെൻട്രൽ ബാങ്കിന്റെ ഔദ്യോഗിക നിരക്ക് 15 ലക്ഷം റിയാലിൽ നിർത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും സാധാരണക്കാർക്ക് ഈ നിരക്കിൽ വിദേശനാണയം ലഭ്യമാകുന്നില്ല. ഔദ്യോഗിക നിരക്ക് കടലാസിൽ മാത്രമേയുള്ളൂ. സാധാരണക്കാർക്ക് ഡോളർ വേണമെങ്കിൽ ഫ്രീ മാർക്കറ്റിനെ ആശ്രയിക്കണം.

വിപണി തരം (Market Type)	ഡോളർ നിരക്ക് (USD to IRR)
ഔദ്യോഗിക നിരക്ക് (Official Rate)	15,00,000 റിയാൽ
സ്വതന്ത്ര വിപണി നിരക്ക് (Free Market Rate)	20,20,000+ റിയാൽ

ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ തന്നെ റിയാലിന്റെ മൂല്യം 18,10,000 വരെ എത്തിയിരുന്നു എന്ന് റോയിട്ടേഴ്സ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരുന്നു. ആറ് ആഴ്ച നീണ്ടുനിന്ന യുദ്ധത്തിന് ശേഷമുള്ള വെടിനിർത്തൽ കാലത്ത് ഡോളറിനായി ഉണ്ടായ തിരക്കാണ് അന്ന് ഈ ഇടിവിന് കാരണമായത്. ഇപ്പോൾ ഓഗസ്റ്റിൽ അമേരിക്ക പുതിയ ഉപരോധങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കാൻ തയ്യാറെടുക്കുമ്പോൾ നിരക്ക് വീണ്ടും കുതിച്ച് ഇരുപത് ലക്ഷം കടന്നിരിക്കുകയാണ്. 2015 ൽ ഒരു ഡോളറിന് 32,00,000 റിയാൽ ആയിരുന്ന സ്ഥാനത്താണ് ഇന്ന് 20 ലക്ഷം എന്നത്. അതായത് പത്ത് വർഷത്തിനുള്ളിൽ കറൻസിക്ക് ഏകദേശം അറുപത് മടങ്ങ് മൂല്യം നഷ്ടമായി.

ഇവിടെ ഒരു പ്രധാന കാര്യം മനസ്സിലാക്കണം. ഇറാനിൽ രണ്ട് കറൻസി പേരുകൾ ഉപയോഗത്തിലുണ്ട്. ഔദ്യോഗികമായി റിയാൽ ആണെങ്കിലും ജനങ്ങൾ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിൽ പറയുന്നത് ടോമാൻ കണക്കിലാണ്. ഒരു ടോമാൻ എന്നത് പത്ത് റിയാലിന് തുല്യമാണ്. അതായത് ഫ്രീ മാർക്കറ്റിൽ ഒരു ഡോളറിന് 20,20,000 റിയാൽ എന്ന് പറയുമ്പോൾ ജനങ്ങളുടെ ഭാഷയിൽ അത് 2,02,000 ടോമാൻ ആണ്. ഒരു സാധാരണ തൊഴിലാളിയുടെ പ്രതിമാസ ശമ്പളം ഏകദേശം 1,20,000 ടോമാൻ മുതൽ 2,00,000 ടോമാൻ വരെയാണെന്ന് കണക്കാക്കിയാൽ ഒരു ഡോളർ വാങ്ങാൻ പോലും ഒരു മാസത്തെ ശമ്പളം തികയാത്ത അവസ്ഥയാണ്.

ചരിത്രപരമായ പശ്ചാത്തലം: റിയാലിന്റെ ഇന്നലെകൾ

ഇറാനിയൻ റിയാലിന്റെ മൂല്യച്ചോർച്ച പെട്ടെന്നൊരു ദിവസം കൊണ്ട് സംഭവിച്ച ഒന്നല്ല. അൻപത് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ്, അതായത് 1970-കളുടെ മധ്യത്തിൽ, ഒരു ഡോളറിന് കേവലം 70 റിയാൽ മാത്രമായിരുന്നു നിരക്ക്. എന്നാൽ 1979-ലെ ഇറാനിയൻ വിപ്ലവത്തിന് ശേഷം രാജ്യാന്തര തലത്തിലുണ്ടായ രാഷ്ട്രീയ മാറ്റങ്ങളും, തുടർന്നുണ്ടായ പ്രമുഖ പാശ്ചാത്യ ഉപരോധങ്ങളും റിയാലിനെ പടിപടിയായി ദുർബലപ്പെടുത്തി.

1980 മുതൽ 1988 വരെ നീണ്ടുനിന്ന ഇറാൻ-ഇറാഖ് യുദ്ധം രാജ്യത്തിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് ഏൽപ്പിച്ച ആഘാതം ചെറുതല്ല. യുദ്ധച്ചെലവുകൾ നേരിടാൻ ഭരണകൂടം വ്യാപകമായി പണമച്ചടിച്ചതോടെ പണപ്പെരുപ്പം കുതിച്ചുയർന്നു. തുടർന്നിങ്ങോട്ട് എറ്റവും ഒടുവിൽ ആണവനയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അമേരിക്ക ഉൾപ്പെടെയുള്ള ലോകശക്തികൾ ഉപരോധം കടുപ്പിച്ചതോടെ റിയാലിന്റെ വീഴ്ച വേഗത്തിലാകുകയായിരുന്നു.

കറൻസി തകർച്ചയുടെ പ്രധാന കാരണങ്ങൾ

ഇറാനിയൻ റിയാലിന്റെ മൂല്യം നിലംപതിക്കാനിടയാക്കിയ പ്രധാനപ്പെട്ട നാല് സാമ്പത്തിക-രാഷ്ട്രീയ ഘടകങ്ങൾ താഴെ വിശദീകരിക്കുന്നു:

• 1. കടുത്ത സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങൾ: പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയ ഉപരോധങ്ങൾ ഇറാന്റെ പ്രധാന വരുമാന സ്രോതസ്സുകളെ പൂർണ്ണമായും അടച്ചു. അമേരിക്കൻ ട്രഷറി സെക്രട്ടറി പ്രഖ്യാപിച്ച പുതിയ ഉപരോധങ്ങളെ സാമ്പത്തിക ഡി ഡേ എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. ഇറാന്റെ ബാങ്കുകൾ സ്വിഫ്റ്റ് (SWIFT) സംവിധാനത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തായതോടെ രാജ്യാന്തര പണമിടപാടുകൾ തന്നെ അസാധ്യമായി.
• 2. എണ്ണ കയറ്റുമതിയിലെ ഇടിവ്: ഇറാന്റെ സമ്പദ് വ്യവസ്ഥയുടെ ജീവനാഡിയായ ക്രൂഡ് ഓയിൽ വിപണനത്തിന് മേലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര വിലക്കുകൾ വലിയ തിരിച്ചടിയായി. കൂടാതെ അമേരിക്കൻ നാവിക ഉപരോധം കാരണം ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴിയുള്ള കപ്പൽ ഗതാഗതവും തടസ്സപ്പെട്ടു. ഉരുക്ക്, പെട്രോകെമിക്കൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ കയറ്റുമതി നിർത്തിവെക്കേണ്ടി വന്നത് വിദേശനാണ്യ വരുമാനം കൂടുതൽ കുറച്ചു.
• 3. വ്യാപാര പങ്കാളികളുടെ പിന്മാറ്റം: യു എ ഇ ഇറാന്റെ ഏറ്റവും വലിയ വ്യാപാര പങ്കാളികളിലൊന്നും ഏറ്റവും വലിയ ഇറക്കുമതി സ്രോതസ്സും പ്രധാന ഫിനാൻഷ്യൽ ഹബ്ബുമാണ്. യു എ ഇ എല്ലാ വ്യാപാരവും നിർത്തിവെച്ചതായി പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ ഇറാനിലെ ചെറുകിട ഇടത്തരം വ്യാപാരികൾക്ക് സാധനങ്ങൾ ഇറക്കുമതി ചെയ്യാൻ വഴിയില്ലാതായി. ദുബായിലെ ഇറാനിയൻ വ്യാപാരികളുടെ ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടുകൾ മരവിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.
• 4. ഡോളറിനായുള്ള നെട്ടോട്ടവും പാനിക് ബൂയിംഗും: സ്വന്തം നാണയത്തിന്റെ മൂല്യം നഷ്ടപ്പെടുമ്പോൾ സമ്പാദ്യം നിലനിർത്താൻ ജനങ്ങൾ കൂട്ടത്തോടെ ഡോളറും സ്വർണ്ണവും വാങ്ങിക്കൂട്ടാൻ തുടങ്ങിയത് റിയാലിന്റെ മൂല്യം വീണ്ടും കുറച്ചു. വിപണിയിൽ പ്രാദേശിക കറൻസിയേക്കാൾ വിദേശ നാണ്യങ്ങൾക്ക് ഡിമാൻഡ് ഉയർന്നത് സാഹചര്യം കൂടുതൽ വഷളാക്കി.

പണപ്പെരുപ്പവും സാധാരണക്കാരന്റെ അതിജീവനവും

ഔദ്യോഗിക കണക്ക് പ്രകാരം തന്നെ വാർഷിക പണപ്പെരുപ്പം 65.8 ശതമാനമാണ്. എന്നാൽ യഥാർത്ഥ വിപണിയിൽ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ പണപ്പെരുപ്പം നൂറ് ശതമാനത്തിന് മുകളിലാണെന്ന് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. ഇത് ആഭ്യന്തര തലത്തിൽ വലിയ സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയാണ് സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നത്.

അവശ്യസാധനങ്ങളുടെ വിലക്കയറ്റം: അരി, പാൽ, മാംസം, മരുന്നുകൾ എന്നിവയുടെ വില ദിവസങ്ങൾ കൊണ്ടാണ് ഇരട്ടിയാകുന്നത്. ടെഹ്‌റാൻ ബസാറിലെ ഒരു വ്യാപാരി പറഞ്ഞത് ഇങ്ങനെയാണ്: "രാവിലെ ഒരു സാധനത്തിന് ഞാൻ വിലയിടുമ്പോൾ വൈകുന്നേരം ആകുമ്പോഴേക്കും ആ വില നഷ്ടമാണ്." വില വ്യതിയാനങ്ങൾ കാരണം കച്ചവടം നടത്താൻ പോലും വ്യാപാരികൾ മടിക്കുകയാണ്.

സമ്പാദ്യങ്ങളുടെ മൂല്യച്ചോർച്ച: 2025 ൽ മാത്രം റിയാലിന് എഴുപത് ശതമാനം മൂല്യം നഷ്ടപ്പെട്ടു. അതായത് കഴിഞ്ഞ വർഷം ബാങ്കിൽ പത്ത് ലക്ഷം ടോമാൻ ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരാളുടെ പണം ഇന്ന് വെറും മൂന്ന് ലക്ഷം ടോമാന്റെ മൂല്യമേ ഉള്ളൂ. ആയുഷ്കാലം മുഴുവൻ കഷ്ടപ്പെട്ട് സമ്പാദിച്ച തുകയ്ക്ക് പെട്ടെന്ന് മൂല്യമില്ലാതാകുന്നത് സാധാരണക്കാരെ നിരാശരാക്കുന്നു.

തൊഴില്ലായ്മയും വേതനക്കുറവും: ഇറക്കുമതി ചെലവ് കൂടിയതോടെ നിരവധി ഫാക്ടറികളും വ്യവസായ സ്ഥാപനങ്ങളും പൂട്ടി. ശമ്പളം അതേപടി നിൽക്കുമ്പോൾ ജീവിതച്ചെലവ് മൂന്നിരട്ടിയാകുന്ന അവസ്ഥയിൽ വിദഗ്ധരായ യുവാക്കളും പ്രൊഫഷണലുകളും കൂട്ടത്തോടെ രാജ്യം വിടുകയാണ് (Brain Drain).

ആഭ്യന്തര ബാങ്കിംഗ് രംഗത്തെ തളർച്ച

കറൻസി മൂല്യം തകർന്നതോടെ ഇറാന്റെ ബാങ്കിംഗ് മേഖല കടുത്ത പ്രതിസന്ധിയാണ് അഭിമുഖീകരിക്കുന്നത്. ബാങ്കുകളിൽ ആളുകൾ നൽകുന്ന നിക്ഷേപങ്ങൾക്ക് പണപ്പെരുപ്പ നിരക്കിനേക്കാൾ കുറഞ്ഞ പലിശ നിരക്ക് മാത്രം ലഭിക്കുമ്പോൾ, പണം ബാങ്കിൽ സൂക്ഷിക്കുന്നത് ബുദ്ധിയല്ലെന്ന് ജനങ്ങൾ കരുതുന്നു. ഇതിന്റെ ഫലമായി ബാങ്കുകളിൽ നിന്ന് വൻതോതിൽ പണം പിൻവലിക്കപ്പെടുകയും സാമ്പത്തിക സ്ഥാപനങ്ങളിൽ ലിക്വിഡിറ്റി (പണലഭ്യത) പ്രതിസന്ധി രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

സർക്കാരിന് വിദേശനാണ്യ ശേഖരം കുറഞ്ഞതോടെ, ആഭ്യന്തര വിപണിയിൽ ആവശ്യത്തിന് ഡോളർ ലഭ്യമാക്കാൻ സാധിക്കുന്നില്ല. ഇത് വായ്പാ വിതരണത്തെയും ബിസിനസ് സപ്പോർട്ട് സിസ്റ്റത്തെയും മോശമായി ബാധിച്ചിരിക്കുന്നു.

രാജ്യാന്തര തലത്തിലെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ

ഇറാനിയൻ റിയാലിന്റെ തകർച്ച പശ്ചിമേഷ്യൻ രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യങ്ങളെയും അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാര ബന്ധങ്ങളെയും ഒരുപോലെ ബാധിക്കുന്നുണ്ട്:

• ഗൾഫ് മേഖലയിലെ വ്യാപാര മന്ദത: യു എ ഇ, ഖത്തർ, ഒമാൻ തുടങ്ങിയ അയൽരാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ചെറുകിട ഇടത്തരം വിപണന ശൃംഖലകളെ സാമ്പത്തിക തടസ്സങ്ങൾ ബാധിച്ചു. പരമ്പരാഗതമായുള്ള ഉഭയകക്ഷി കച്ചവടം മന്ദഗതിയിലായി.
• ക്രിപ്റ്റോ കറൻസികളുടെ വർദ്ധിച്ച ഉപയോഗം: ഔദ്യോഗിക ബാങ്കിംഗ് സംവിധാനങ്ങൾ പരാജയപ്പെടുന്നതോടെ ഇറാന്റെ ആഭ്യന്തര വിപണിയിൽ ഡിജിറ്റൽ കറൻസികളിലേക്കുള്ള മാറ്റം വേഗത്തിലാകുന്നു. യുവാക്കൾക്കിടയിൽ ടെതർ (USDT) പോലുള്ള സ്റ്റേബിൾ കോയിനുകളുടെ ഉപയോഗം കുത്തനെ കൂടിയിട്ടുണ്ട്.

ഇന്ത്യക്കാരെ എങ്ങനെ ബാധിക്കും?

ഇറാനിലെ പ്രതിസന്ധി ഇന്ത്യക്കാരെയും പ്രവാസി സമൂഹത്തെയും നേരിട്ട് ബാധിക്കുന്നുണ്ട്. ഇറാനിൽ ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസം നടത്തുന്ന, പ്രത്യേകിച്ച് മെഡിക്കൽ കോഴ്‌സുകൾ പഠിക്കുന്ന നിരവധി ഇന്ത്യൻ വിദ്യാർത്ഥികളുണ്ട്. അവരുടെ കോഴ്‌സ് ഫീസും ഹോസ്റ്റൽ ചെലവുകളും ഡോളറിൽ അടക്കേണ്ടി വരുമ്പോൾ രൂപയുടെയും റിയാലിന്റെയും വ്യതിയാനം വലിയ തുക അധികമായി ചെലവാക്കാൻ ഇടയാക്കുന്നു.

കൂടാതെ ഇറാനിൽ നിന്ന് ഡ്രൈ ഫ്രൂട്സ്, കുങ്കുമപ്പൂവ്, പരവതാനികൾ എന്നിവ ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്ന ഇന്ത്യൻ വ്യാപാരികൾക്ക് ഡോളർ നിരക്കിലെ ഏറ്റക്കുറച്ചിൽ സാമ്പത്തിക നഷ്ടമുണ്ടാക്കുന്നു. ചബഹാർ തുറമുഖ വികസന പദ്ധതികൾ പോലുള്ള തന്ത്രപ്രധാന ഇന്ത്യൻ നിക്ഷേപങ്ങൾക്കും ഈ സാമ്പത്തിക അസ്ഥിരത വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്.

എന്താണ് പരിഹാരം?

സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധരും രാജ്യാന്തര നിരീക്ഷകരും പറയുന്നത് ഇറാന് മൂന്ന് കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി ചെയ്യേണ്ടതുണ്ടെന്നാണ്:

1. നയതന്ത്ര ചർച്ചകൾ: സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങളിൽ ഇളവ് നേടാനും വിദേശ വിപണികളിലേക്ക് പ്രവേശനം ഉറപ്പാക്കാനും അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ നയതന്ത്ര ചർച്ചകൾ ശക്തമാക്കുക.
2. കേന്ദ്ര ബാങ്കിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യം: ഇറാന്റെ സെൻട്രൽ ബാങ്കിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യം ഉറപ്പാക്കുകയും, അനിയന്ത്രിതമായി പണമച്ചടിക്കുന്നത് (Money Printing) ഉടനടി നിയന്ത്രിക്കുകയും ചെയ്യുക.
3. വിദേശ നിക്ഷേപ സൗഹൃദ നയങ്ങൾ: രാജ്യത്തേക്ക് വിദേശ നിക്ഷേപം ആകർഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിൽ വിശ്വസനീയവും സുതാര്യവുമായ സാമ്പത്തിക-നിയമ വ്യവസ്ഥകൾ നടപ്പിലാക്കുക.

ഉപസംഹാരം

ഒരു കറൻസിയുടെ മൂല്യം എന്നത് വെറും ഒരു സംഖ്യയല്ല. അത് ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയുടെയും ജനങ്ങൾക്ക് ഭരണകൂടത്തിലുള്ള വിശ്വാസ്യതയുടെയും പ്രതീകമാണ്. ആ വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ കറൻസി നോട്ടുകളിൽ എത്ര പൂജ്യങ്ങൾ കൂട്ടിച്ചേർത്താലും ഒരു പ്രയോജനവുമില്ല. സ്വയം പ്രഖ്യാപിത 'കോടീശ്വരന്മാർ' വസിക്കുന്ന, എന്നാൽ ഒരു നേരം വയറുനിറയ്ക്കാൻ കഷ്ടപ്പെടുന്ന സാധാരണക്കാരുള്ള ഒരു രാജ്യമായി ഇറാൻ മാറിയത് ലോകത്തിന് തന്നെ വലിയൊരു പാഠമാണ്. ഇറാൻ ഇന്ന് ആ നഷ്ടപ്പെട്ട വിശ്വാസം വീണ്ടെടുക്കാനുള്ള വലിയൊരു പോരാട്ടത്തിലാണ്.

---

എഡിറ്റോറിയൽ കുറിപ്പ്: ലോക സാമ്പത്തിക വിപണിയിലെ പുതിയ വാർത്തകൾക്കും അവലോകനങ്ങൾക്കുമായി ഞങ്ങളുടെ വെബ്‌സൈറ്റ് പതിവായി സന്ദർശിക്കുക. നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ താഴെ കമന്റ് ചെയ്യാൻ മറക്കരുത്.

Related Article 👇🖇️

https://desaantharam.blogspot.com/2026/08/font-face-font-family-optimistic-font.html